Nhận làm kế toán tại nhà: nhận việc gì, ký hợp đồng thế nào, chịu trách nhiệm tới đâu

Nhận làm kế toán tại nhà là nhận làm sổ sách, lập tờ khai, lập báo cáo tài chính cho hộ kinh doanh và công ty nhỏ theo hợp đồng, làm ở nhà, nhận chứng từ qua mạng. Từ 01/7/2026 tới hết 28/02/2027, người làm không cần chứng chỉ kế toán viên. Ba việc phải làm cho đúng ngay từ khách đầu tiên: chọn việc nhận, ký hợp đồng có phụ lục phạm vi, và giữ chứng cứ cho mọi chỗ mình chịu trách nhiệm.

Nhận làm kế toán tại nhà thì nhận việc gì

Việc của người làm tại nhà chia làm hai loại: việc lặp lại hằng tháng, hằng quý, và việc làm một lần. Báo giá, hợp đồng, lịch làm việc đều phải tách hai loại này.

Nhóm khách hợp với người mới: hộ kinh doanh (từ năm 2026 hết thuế khoán, nhiều hộ phải tự khai), công ty mới thành lập (chưa có sổ cũ), công ty dịch vụ nhỏ (ít hàng tồn kho). Để sau khi đã vững tay: công ty xây dựng theo công trình, sản xuất có giá thành, công ty có sổ bỏ dở nhiều năm.

Pháp lý năm 2026: được làm gì, vẫn phải giữ gì

Hai nghị quyết của Chính phủ tạm gỡ điều kiện giấy tờ của nghề dịch vụ kế toán, cùng hiệu lực từ 01/7/2026 tới hết 28/02/2027:

• Nghị quyết 66.17/2026/NQ-CP đưa dịch vụ kế toán ra khỏi danh mục ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
• Nghị quyết 66.18/2026/NQ-CP cho thôi thực hiện các điều của Luật Kế toán về chứng chỉ kế toán viên, đăng ký hành nghề, giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kế toán.

Những gì không bị gỡ:

• Trách nhiệm với khách. Khoản 1, 2, 3 Điều 67 Luật Kế toán: làm đúng hợp đồng, tuân thủ pháp luật kế toán, chịu trách nhiệm về nội dung đã cung cấp và bồi thường thiệt hại do mình gây ra.
• Hành vi bị cấm. Điều 13 Luật Kế toán: giả mạo, khai man, làm sai lệch tài liệu kế toán. Khách nhờ ghi một khoản chi không có thật thì người ghi sổ vẫn bị xử lý.
• Chế độ sổ sách. Doanh nghiệp theo Thông tư 99/2025/TT-BTC hoặc 133/2016/TT-BTC, doanh nghiệp siêu nhỏ theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC.

Riêng việc đứng tên khai, nộp thuế thay khách là dịch vụ làm thủ tục về thuế, có quy định riêng tại Điều 40 Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15, Điều 64 Nghị định 252/2026/NĐ-CP và Thông tư 109/2026/TT-BTC, đòi chứng chỉ nghiệp vụ chuyên môn về thuế. Cách làm an toàn: bạn lập tờ khai, chủ doanh nghiệp xem, tự ký và tự nộp bằng tài khoản thuế của họ. Chi tiết ở bài làm dịch vụ kế toán có cần chứng chỉ không.

Ký hợp đồng thế nào

Phần lớn chuyện mất lòng giữa người làm dịch vụ và khách đến từ chỗ hai bên hiểu khác nhau về phạm vi việc. Hợp đồng ngắn mà có phụ lục ghi rõ từng việc giải quyết gần hết chuyện đó.

Hạn nộp tờ khai do luật đặt: khai theo tháng chậm nhất ngày 20 tháng sau, khai theo quý chậm nhất ngày cuối tháng đầu quý sau (Điều 10 Nghị định 252/2026/NĐ-CP). Đặt hạn khách giao chứng từ sớm hơn hạn này ít nhất hai tuần, ví dụ ngày 5 tháng sau.

Chịu trách nhiệm tới đâu

Ranh giới trách nhiệm của bạn nằm ở ba chỗ, và cả ba đều phải có giấy tờ:

1. Số dư đầu kỳ nhận làm. Nhận sổ dở của người khác thì đọc bảng cân đối số phát sinh kỳ trước, ghi lại chỗ lệch (tiền gửi khác sao kê, tồn kho âm, thuế còn khấu trừ khác tờ khai), gửi khách và xin xác nhận bằng văn bản. Không có bước này thì lỗi của người cũ thành lỗi của bạn.
2. Biên bản giao nhận chứng từ mỗi tháng. Ghi loại chứng từ, số lượng, ngày giao, tờ còn thiếu. Chứng từ điện tử cũng ghi số tệp, ngày nhận. Đây là bằng chứng ngày giao khi có chuyện trễ hạn.
3. Ý kiến bằng văn bản. Luật 56/2024/QH15 viết lại khoản 2 Điều 51 Luật Kế toán từ 01/01/2025: người làm kế toán được bảo vệ khi bảo lưu ý kiến, báo cáo vi phạm, và báo lên trên, đều bằng văn bản. Người làm dịch vụ dùng quyền này bằng tin nhắn, thư điện tử lưu cùng hồ sơ khách.

Tạo thói quen chốt bằng chữ: tờ khai nào cũng gửi khách xem trước khi nộp, chứng từ nào nghi ngờ cũng hỏi bằng tin nhắn. Lưu các tin này cùng hồ sơ khách ít nhất 5 năm.

Những thứ không nhận, không hứa

• Không giữ mật khẩu ngân hàng, chữ ký số của khách. Cần xem dữ liệu thì xin khách xuất tệp hoặc cấp quyền xem.
• Không nhận chứng từ khi chưa ký hợp đồng, kể cả khi chỉ là thư thoả thuận một trang.
• Không hứa giảm thuế, không hứa xong trong ngày khi chưa xem chứng từ.
• Không tự giới thiệu là đại lý thuế hay kế toán viên hành nghề khi không có giấy tờ đó.

Bản thân người làm tại nhà cũng là người kinh doanh

Khách là công ty thường cần hoá đơn cho khoản phí trả bạn để tính vào chi phí. Tính trước bạn sẽ xuất hoá đơn bằng cách nào, thường là đăng ký hộ kinh doanh. Hộ kinh doanh có doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống thì không chịu thuế GTGT, không nộp thuế TNCN nhưng vẫn thông báo doanh thu với cơ quan thuế, theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP. Sổ của chính bạn ghi theo Thông tư 152/2025/TT-BTC, như sổ bạn làm cho khách hộ kinh doanh.

Bắt đầu từ đâu

Có tay nghề rồi thì tìm khách từ người quen đang kinh doanh, nhóm Zalo của chủ cửa hàng, hộ kinh doanh quanh nhà. Khi khách hỏi "em làm mấy năm rồi", trả lời bằng sản phẩm: một bộ sổ trọn năm bạn đã làm, một tờ khai, một báo cáo tài chính. Cần kỹ năng và lộ trình cụ thể, đọc bài muốn làm kế toán dịch vụ cần những gì.

Câu hỏi thường gặp